Beste RR drivers,

Inmiddels levert ieder zichzelf respecterende autofabrikant ook de meest afgrijslijkste modellen af met een fabrieksmatig ingebouwde airconditioningsinstallatie (AC) in de auto. Ook de RR ontkwam er niet aan en al jaren kun je zo'n ding in een aantal gevallen hierin vinden, meestal tot ieder zijn tevredenheid als ie het doet in ieder geval. Hoe werkt dit nu in zijn algemeenheid en wat als ie het niet doet? ( je zeult hem tenslotte wel mee)Een beknopte omschrijving is derhalve voor ons als DIY-ers wel op zijn plaats.

Het principe is erg eenvoudig . Er zijn drie aggregatie toestanden, t.w gas, vloeistof en vast. Het makkelijkst is water, dat herkennen we in al zijn 3 gedaantes, zijnde water (vloeistof), stoom (gas) en ijs (vast).Voor verdampen , dwz van vloeistof naar gas hebben we warmte nodig. We zien dit bij bv thee zetten, water in de ketel, vlammetje eronder en zowaar als het water kookt zien we stoom(= gas) ontstaan, tijd om het zakje erin te hangen.We hebben als mens ,slim als we zijn, deze eigenschap gebruikt om te kunnen koelen.Als we met bv een spuitbusje eter ( zoals starthulp) een klein beetje op onze hand spuiten zul je merken dat dat plekje waar je op spuit erg koud wordt. het spul zit als vloeistof in het busje en verdampt als het uit het busje komt. De warmte hiervoor nodig "pakt"het uit onze handpalm.

In een koelsysteem zit nu een goedje genaamd Freon. Wat we nu in principe gaan doen is een recycling systeem opzetten van die freon, te beginnen bij de compressor. We gaan de Freon comprimeren . De compressor wordt door de motor aangedreven. Dit comprimeren creëert warmte. De druk zal rond de 15 bar gaan hangen. We leiden deze nu gecomprimeerde freon naar een koeler om de compressiewarmte kwijt te raken. De koeler zit voor de radiateur van de motor. Een bijkomend voordeel (eigenlijk willen we dit ook) is dat het freon gas overgaat in vloeistof, dit omdat de temperatuur zakt ( de druk blijft hetzelfde) en bij deze temperatuur freon alleen kan bestaan als vloeistof. Deze vloeistof brengen we nu naar de verdamper welk in de accommodatie gemonteerd zit, meestal gecombineerd met de verwarmingsradiateur. Vlak voor de verdamper laten we de druk zakken naar zo'n 4 a 5 bar middels een vernauwing in de leiding. ( bij grotere installaties zit hier een expansieventiel) De aggregatie toestand van de hierbij horende temperatuur is weer gas. De vloeistof zal gaan verdampen in de verdamper ( ook een soort radiateur) en de hiervoor benodigde warmte halen we uit het compartiment middels een fan, en jawel het wordt koeler in de auto!De freon ( als gas) leiden we weer terug naar de compressor en herhalen het voorgaande, recycling gelukt dus.Door nu middels een thermostaat de compressor te laten starten en stoppen ( er zit in de compressor een elektrisch gestuurde magneetkoppeling) kunnen we de temperatuur in de auto regelen.

Let erop dat bij het koelen van de temperatuur in de auto er condens ontstaat en deze naar buiten wordt afgevoerd. Als je dus een tijdje stilstaat zal er een plasje water onder de auto verschijnen, dit is dus geen koelwater !

In het systeem zitten een aantal zekeringen en deze willen nog wel eens voor storingen zorgen. Als het systeem leeggelopen is, ( te merken dat de compressor wel volop draait maar er gebeurt verder niets) de freon eruit dus kan je dit bij laten vullen door een inbouwstation. Voor het vullen moet het systeem eerst op druk getest worden ( meestal met stikstof). Lekkages moeten verholpen worden ( hard solderen met zilver en niet met tin!! ) en daarna het systeem vacumeren, omdat er geen lucht en vocht (water) mag achterblijven in het systeem, daar dit ernstige schade brengt aan de installatie.

Het rijden met een AC aan kost ongeveer 10% tot 15% meer brandstof per kilometer als zonder, dus de verkoeling is niet geheel gratis en rijdt dan ook met de ramen dicht anders loopt het verbruik helemaal op.Het is dus van belang bij het zelf sleutelen om zeer schoon te werk te gaan en het hard solderen goed onder de knie te hebben

Ik hoop een ieder een beetje van informatie te hebben voorzien.

groetjes, John (nr 21)

Als aanvulling op het stuk van John, wil ik een ieder mijn sleutelervaring met de Range Rover Airco niet onthouden. Ik heb een oud airco systeem ingebouwd en ben hiervoor naar Gouda gegaan naar de firma Autoras waar ik de volgende wijsheden heb opgedaan.

Indien het systeem langer dan 24 uur aan de buitenlucht heeft blootgestaan door lekkage of sleutelwerkzaamheden, dan dient de droogpot vervangen te worden. In de oude systemen zit Freon R22 dat niet meer gevuld mag worden doordat het de ozonlaag aantast. Tegenwoordig gebruikt men daarvoor R134. Dit kan echter niet zomaar in een oud systeem gedaan worden. Eerst dient de R22 op milieubewuste wijze verwijderd te worden. Hierna het systeem demonteren en alle zwart rubberen O-ringen vervangen door een voor R134 geschikte soort, veelal groene O-ringen. De olie uit de compressor goed verwijderen, het liefst een paar dagen leeg laten lopen zodat echt alles eruit is. Daarna speciale compressor olie bijvullen. Als laatste een nieuwe droogpot monteren. Dit alleen als je zeker weet dat je systeem gesloten is en je binnen zeer korte tijd naar en deskundig bedrijf gaat. Hier kunnen ze het systeem afpersen met stikstof ter controle op lekken, waarna de nieuwe R134 er in kan. Ik was voor een nieuwe droger, gelukkig een universeel type, de ringen, de olie en de afpers- en vuloperatie ongeveer 200 gulden kwijt. Dit was 2 jaar geleden, dus het bovenstaande kan alweer iets gewijzigd zijn maar het principe niet.

Wie dus zijn oude airco buiten werking heeft kan voor weinig weer koeling in de auto krijgen.

Hans Wienke